Mundus Imaginalis

25.01.2024 – 24.02.2024

Στην Αίθουσα Τέχνης Αθηνών εγκαινιάζεται την Πέμπτη 25 Ιανουαρίου η ομαδική έκθεση των καλλιτεχνών Ηλιάνας Κυριακίδου, Γιώργο Λουλούδη, Ελένης Μάναλη, Θοδωρη Ρουσόπουλο & Πέτρου Στράγκα, με τίτλο: «Mundus Imaginalis» 2024, σε επιμέλεια του ιστορικού τέχνης Κωνσταντίνου Θ. Σπυρόπουλου.

Όπως σημειώνει ο επιμελητής:

«Ξεκινώντας με την παρουσίαση των εικαστικών έργων 5 καλλιτεχνών και την κατάδυση στο πνευματικό και εννοιολογικό τους υπόβαθρο, έγινε αντιληπτή η δυνατότητα να αναδειχθεί η ικανότητα της όρασης όχι μόνο του κόσμου των αντικειμένων, αλλά και της ακριβούς θέας του εσωτερικού ή και πνευματικού κόσμου. Η απόκτηση αυτής της διπλής όρασης θα υπηρετούσε περαιτέρω την εσώτερη αναγκαιότητα για επαναμάγευση και επανανοηματοδότηση της παγιωμένης εικόνας του κόσμου (η οποία προϋποθέτει βέβαια πρώτα τον κατακερματισμό της), μέσα από μια ερμηνευτική, εικαστική και θεωρητική γλώσσα, κατά βάση συμβολική, δηλαδή μια ars combinatoria.

Η έκθεση πραγματεύεται τα τρία επίπεδα της πραγματικότητας: το Υπεργήινο, το Γήινο και το Υπογήινο. Αν αναζητήσουμε τον συμβολικό κώδικα που διατρέχει τα έργα των καλλιτεχνών αυτής της ομαδικής, ίσως μπορέσουμε να αποκαλύψουμε τον μίτο, το νήμα που δένει μεταξύ τους αυτά τα τρία κοσμικά επίπεδα, τις διαμορφωτικές δυνάμεις που τα διέπουν, καθώς και τις λειτουργίες που ενεργοποιούν μέσα στον άνθρωπο…»

Διάρκεια έκθεσης : 25 Ιανουαρίου έως 24 Φλεβάρη 2024.

MUNDUS IMAGINALIS

Η ιδέα για την έκθεση ‘MUNDUS IMAGINALIS’ άνθισε από τον σπόρο εσωτερικών αναζητήσεων και συζητήσεων που είχα τα τελευταία χρόνια, οι οποίες έπειτα από βαθιά περισυλλογή αποτέλεσαν το έναυσμα και τον κορμό για να στηθεί και να εκτεθεί αυτή η ομαδική δουλειά. Εκείνο όμως που έπαιξε τον ρόλο καταλύτη και πυροδότησε τη διεργασία πραγμάτωσής της, ήταν η επίγνωση μου πως η ψυχή των καιρών μάς καλεί όντως να φέρουμε στο φως τα απελευθερωτικά μυστικά της και να επιδιώξουμε να προβάλλουμε στο ευρύτερο κοινό τις ζωτικές ανακαινιστικές ιδέες που κυοφορούνται εντός της.

Ο τίτλος της έκθεσης έχει ερμητικές καταβολές και θα μπορούσε να μεταφραστεί ως ο ‘Κόσμος της Εικόνας’, παραπέμποντας στη βυζαντινή έννοια της εικόνας, ή ακόμη και Εικονικός Κόσμος, δηλαδή ‘κόσμος των Ιδεών–Εικόνων’. Αυτός ο ‘κόσμος’ είναι το αόρατο βασίλειο των Αρχετύπων–Εικόνων. Στην Ισλαμική μεσαιωνική κοσμολογία, φιλοσοφία και στα αλχημικά της κείμενα συναντάμε τον όρο alam al-mithal, ο οποίος παραπέμπει στην ίδια έννοια.

Ξεκινώντας με την παρουσίαση των εικαστικών έργων 5 καλλιτεχνών και την κατάδυση στο πνευματικό και εννοιολογικό τους υπόβαθρο, έγινε αντιληπτή η δυνατότητα να αναδειχθεί η ικανότητα της όρασης όχι μόνο του κόσμου των αντικειμένων, αλλά και της ακριβούς θέας του εσωτερικού ή και πνευματικού κόσμου. Η απόκτηση αυτής της διπλής όρασης θα υπηρετούσε περαιτέρω την εσώτερη αναγκαιότητα για επαναμάγευση και επανανοηματοδότηση της παγιωμένης εικόνας του κόσμου (η οποία προϋποθέτει βέβαια πρώτα τον κατακερματισμό της), μέσα από μια ερμηνευτική, εικαστική και θεωρητική γλώσσα, κατά βάση συμβολική, δηλαδή μια ars combinatoria.

Αυτή η συμβολική γλώσσα υπάρχει από καταβολής κόσμου και βασίζεται στο νόμο των αντιστοιχιών και των αναλογιών ανάμεσα στον Μακρόκοσμο και τον Μικρόκοσμο. Στο εσωτερικό της βρίσκεται σε συνεχή και αέναη κίνηση η εν χρόνω αναδιάταξη και αντιμεταθεσιμότητα των συμβόλων, ένας κρυπτογραφημένος σπειροειδής κώδικας, αρχέγονος και μυστικός. Το ενδιαφέρον είναι ότι η γλώσσα αυτή συντίθεται από στοιχεία και έννοιες που στην αρχή μοιάζουν παράδοξες και ασύλληπτες, μέχρι και αντίθετες μεταξύ τους, λόγω της ατελεύτητης πολλαπλότητας των σημασιών τους, κάτι το οποίο την καθιστά ένα ζωντανό αίνιγμα. Στο πεδίο της εικόνας, αυτός που αποκωδικοποιεί τα λεπτοφυή της στρώματα, τον μετασυμβολικό πυρήνα των μυστικών που εμπεριέχει, μπορεί και κινείται ελεύθερα στα τρία επίπεδα της πραγματικότητας: στο Υπεργήινο, στο Γήινο και στο Υπογήινο. Αν αναζητήσουμε τον συμβολικό κώδικα που διατρέχει τα έργα των καλλιτεχνών αυτής της ομαδικής έκθεσης, ίσως μπορέσουμε να αποκαλύψουμε τον μίτο, το νήμα που δένει μεταξύ τους αυτά τα τρία κοσμικά πεδία, τις διαμορφωτικές δυνάμεις που τα διέπουν, καθώς και τις λειτουργίες που ενεργοποιούν μέσα στον άνθρωπο.

Ο αληθής κόσμος είναι ένα έργο τέχνης, μια αέναη δυναμική σάρκωση της Αεί Ζώσας Αλήθειας. Δεν υφίσταται στον ψευδαισθητικό χρόνο ως πλαστός κόσμος αντικειμένων αλλά στην Απεραντοσύνη της Αιωνιότητας, ως ελεύθερη γαμήλια σύζευξη άκτιστων γραμμών, ήχων, χρωμάτων, λόγων και τόνων. Ο αληθής κόσμος ταυτίζεται με τη Βασιλεία της Ποιότητας, την Επικράτεια της Ευδαίμονος Ομορφιάς.

Η ιερή τέχνη υπηρετεί πάντοτε το έργο του Αγγελιαφόρου (άγγαρου) Πυρός, του Εγώ στον Προμηθεϊκό Νάρθηκα, του Έμβρυου στην Αμίαντη Καρδιά και στην Πανάγια Μήτρα, εκπέμποντας τα απελευθερωτικά ακτινοβόλα του νάματα, μαγεύοντας απελευθερωτικά το Πεδίο της Ύπαρξης, σβήνοντας τα Ψευδή Φώτα του Πλαστού Κόσμου, συντρίβοντας τις αλυσίδες της ταυτισμένης με το Αντικείμενο Αντίληψης.

Τούτα τα ακτινοβόλα νάματα του Εγώ είναι οι ομιλίες των Θεών, οι ομιλίες των Νετερού στην Αιγυπτιακή μυθολογία (των Θείων Κοσμικών Αρχών), που συνθέτουν το Υφαντό του Κόσμου με Λαμπερούς Κόκκους Επίγνωσης, με Κυματισμούς Άρρητης Χάρης και Ομορφιάς, ωθώντας το Ον προς το Ολικό Άνθισμα της Ελευθερίας.

Η ιερή τέχνη συντελείται με τα όργανα και τα σώματα των Θεών, ο χρωστήρας, η σμίλη, το λαρύγγι, η κίνηση, η φαντασία και ο λόγος, οι γραμμές, οι φόρμες και τα ανάγλυφα, τα υλικά και τα αισθήματα, όλα μα όλα, παραδίδονται στα χέρια των Θεών για να εργαστούν μαζί τους και να κοσμήσουν έργα αφύπνισης, ελευθέρωσης και ερωτικής μείξης με τις Χώρες των Θεών.

Οι καλλιτέχνες, ως θεϊκοί σύνδεσμοι, αφουγκράζονται, ανιχνεύουν και συντονίζονται με τα επιμέρους θεϊκά όντα. Τα έργα τους λειτουργούν ως μαγικές σφραγίδες αποτυπώνοντας τις ποιότητες και τα γνωρίσματα των κοσμικών επιπέδων.

Όσοι διαθέτουν αιθέρια φτερά ενσαρκώνουν την Ασύλληπτη Ωραιότητα του Υπεργήινου, τα ανάερα, ελεύθερα από βαρύτητα ποικίλματα της χάρης, τις μυστικές νιφάδες ενός υπερούσιου χιονιού που φλέγονται σαν αγγίζουν τα σύνορα του αισθητού, δημιουργώντας τη θεσπέσια Φαντασμαγορία της Ύπαρξης, το Ατελεύτητο Φωτεινό Όνειρο. Αυτό το επίπεδο εικονίζουν μυστικά τα αφαιρετικά έργα της Ηλιάνας Κυριακίδου και της Ελένης Μάναλη.

Η πρώτη μέσα από την ασυγκράτητη, θυμοειδή –σχεδόν άναρχη– εκφραστικότητα των έργων της, αναφέρεται στο φως και το υπαρξιακό βάθος της βυζαντινής τέχνης, καθώς και σε μια λανθάνουσα παραστατικότητα, η οποία διαφαίνεται μέσω δύσκολα αναγνωρίσιμων μορφών που μπορούμε να διακρίνουμε σε κάποια από τα έργα της. Η Ηλιάνα πραγματεύεται τον κύκλο της ζωής του ανθρώπου, δηλαδή την πορεία του από τα πάθη στην ανάσταση και από την άγνοια στη γνώση. Σε ένα πλήθος από συνθέσεις της, το φως κατακλύζει τα πάντα και υιοθετεί έναν αποκαλυπτικό χαρακτήρα, μέσα από τον οποίο ο άνθρωπος εξαγνίζεται και οδηγείται στην αθανασία, ενσωματώνεται στη βαθύτερη κοινή ουσία που διέπει τον κόσμο του Υπεργήινου. Τόσο το χρώμα όσο και η ψυχή, με τις χειρονομιακές, βίαιες πινελιές πάνω στο τελάρο, δηλώνουν ότι βρίσκονται σε μια εσωτερική πάλη φθοράς και αναγέννησης, η οποία παραπέμπει στη θεολογική διάσταση των έργων τής ζωγράφου.

Περνώντας στα έργα της Ελένης Μάναλη, θα έλεγα ότι χαρακτηρίζονται από μια μυστηριακή εσωτερικότητα. Η ίδια εξεικονίζει πράξεις δημιουργίας, πράξεις που διαθέτουν την ισχύ να σηκώσουν το διαχωριστικό πέπλο ανάμεσα στους κόσμους. Σαν βυθίζεσαι μέσα τους αισθάνεσαι να είσαι παρών σε κάτι αρχέγονο, κάτι ριζωμένο βαθιά στη συλλογική μνήμη τής ανθρώπινης ύπαρξης. Το χρώμα ως υλικός φορέας άυλων και ασύλληπτων υπερουσιών, ενέχει πολλές φορές μια ένταση απόκοσμη, ικανή να αποτυπώσει με ιδιαίτερη δύναμη, του άνω κόσμου την αέναη αναδημιουργία. Τα ‘κοσμογονικά’ της έργα διαθέτουν τη δύναμη να σε κάνουν να ‘δεις’ ότι το φως, μια σύνθεση κυμάτων όλων των μηκών, αποτελεί αναμφισβήτητα το υπόβαθρο και τη φύση κάθε υλικής πραγματικότητας, όσο κι αν στις αισθήσεις μας φαίνεται να μην παρουσιάζεται πάντοτε κατ’ αυτόν τον τρόπο. Μέσα στο φως η άγρυπνη ζωή πάλλεται και επωάζεται σαν έμβρυο με τη θέρμη τής θείας πρόνοιας για να εξέλθει από τη σκιά. Η ψυχή μετά το φως του ουρανού παραδίδεται στο έργο προετοιμασίας της για την απελευθερωτική της είσοδο στον κόσμο της ύλης.

Ακολουθούν οι εκφραστές του Ενδιάμεσου Κόσμου της Γήινης Φωτοσκιάς, οι πιστοί εραστές της Βιωματικής Μνήμης, της Ένυλης και Άυλης Φαντασίας, των Γήινων Κατασκευών και Πόνων που στρέφουν την καρδιά στις Ρίζες και το βλέμμα τους αντικρίζει άφοβα τον Ιστό του Αόρατου πλάι στην Ιστορία. Σε αυτόν τον κόσμο ενοικούν οι δημιουργίες του Θοδωρή Ρουσόπουλου και του Γιώργου Λουλούδη.

Ο Θοδωρής κινείται ταυτόχρονα σε μια γεωμετρική και λυρική αφαίρεση, συνδυάζοντας το απόκρυφο με το αποκεκαλυμμένο, το ρυθμικό με το άρρυθμο στην ζωγραφική επιφάνεια. Το γεωμετρικό σχέδιο και το πλακάτο χρώμα φέρει τη δική του εσωτερική δόνηση και ήχο, ενώ η χειρονομιακή δυναμική πινελιά κάνει τα έργα του να λειτουργούν ως οπτικές πλάνες και κατοπτρικοί κόσμοι που ανοίγουν ενορατικές πύλες, οι οποίες αποτελούν πράξεις απελευθέρωσης της ενδογενούς ενέργειας του απείρου. Η σχεδιαστική τους σκαλωσιά συντίθεται από δυναμικές γραμμές και γεωμετρικά σημεία σε έναν άχρονο χώρο. Το γεωμετρικό σημείο ως κάτι το αόρατο ορίζεται ως άυλο και ασώματο. Εξεταζόμενο από την άποψη της υπόστασής του, ισούται με το μηδέν. Ωστόσο, σε αυτό το μηδέν ενυπάρχουν ποικίλες εσωτερικές ποιότητες που παραμένουν κρυφές και φανερώνονται μονάχα σ’ εκείνον που βλέπει με τα μάτια της ψυχής. Τα πολλαπλά σημεία και οι γραμμές στα έργα του Θοδωρή σαρκώνουν μ’ έναν απροσδιόριστο τρόπο το κενό και την ίδια στιγμή λειτουργούν ως σύνορο και γέφυρα διαχωρισμού και μετάβασης δια μέσου των επιπέδων της ύπαρξης.

Στα έργα του οι τρεις κόσμοι συνδέονται μεταξύ τους. Γίνεται η σύγκλιση των κοσμικών πεδίων. Ο καλλιτέχνης βρίσκει νέους νόμους σε έναν κόσμο του γίγνεσθαι, νόμους που δεν νοθεύουν την πραγματικότητα, αλλά ξεπερνούν το περιοριστικό στοιχείο της φόρμας, της μορφής, δίνουν ώθηση στην αναζήτηση του περιεχομένου, την απήχηση που προκαλούν στην ανθρώπινη συνείδηση οι διάφορες πτυχές του φαινομενικού κόσμου.

Στρέφοντας το βλέμμα στα έργα του Γιώργου Λουλούδη ερχόμαστε πρόσωπο με πρόσωπο με τοπία του γήινου επιπέδου που έχουν μεταμορφωθεί σε μέρη μυστηριακά, εσωτερικά, όπως εκείνα του διαυγούς ονείρου. Μέσω του φυσικού, ορατού κόσμου, τρέπεται σε μια διάσταση πιο υποκειμενική η οποία ενσωματώνει στοιχεία ασύλληπτα. Σχεδιάζοντας μέσω του χρώματος, σχεδόν μπογιατίζοντας, οι πιο αφαιρετικές του συνθέσεις είναι αποτέλεσμα έντονης χειρονομιακής κίνησης και θυμίζουν θύελλες του ερέβους, ψίθυρους από τα βάθη του μεσονυκτίου, οι οποίοι προσδίδουν ένα βάρος μεταλλικό στην υπερφυσική και ερημική, ανοίκεια ατμόσφαιρα που διαμορφώνει. Ίσως τα έργα του να εμπερικλείουν ορισμένα δείγματα μιας εγκεφαλικής τέχνης, ωστόσο τα στοιχεία αυτά υπακούουν και απορροφώνται μέσα στη διάχυτη αισθητηριακότητα, η οποία είναι συνυφασμένη με τον μύχιο κόσμο τού καλλιτέχνη. Το στοιχείο του αέρα κρυμμένο κάτω από τη σκοτεινιά των έργων του, αποκτά έναν χαρακτήρα σχεδόν εξομολογητικό, ως πνευματική ανάγκη. Ο ζωγράφος οδηγείται σ’ έναν ‘ιερό υλισμό’, αποδίδοντας εικόνες απλές, εγκλωβισμένες στο λεπτό χώρισμα ανάμεσα στη ζωή και τον θάνατο, οι οποίες ανακαλούν πρωτογενείς εμπειρίες της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τη μεταφυσική της ύλης, με τα ριζώματα του κόσμου των μορφών.

Θα πρέπει τώρα να προετοιμαστούμε να συναντήσουμε όσους καταδύονται στα Αληθώς Υποχθόνια Επίπεδα, τους διαβιβαστές της στιβαρής ισχύος των στερεών θεμελίων της Ζωής και του Θανάτου, της Δημιουργικής και Καταλυτικής των Πάντων Ενέργειας, εκείνους που ουσιώνουν την Έκπληξη της Καινής Γέννησης και τον Απελευθερωτικό Οργασμικό Τρόμο, αίροντας και αναχωνεύοντας τα σχήματα και τις μορφές του Παλαιού Κόσμου, ποιώντας Καινά τα Πάντα.

Εδώ, στις δημιουργίες του Πέτρου Στράγκα, το βλέμμα μας μαγνητίζεται από έργα που αναδύονται μέσα από ηφαιστειακό κρατήρα και από έργα που κοινωνούν ατόφια με το βασίλειο του πάγου και της αγνής λευκότητας. Είτε σε ευθεία σύνδεση με τον βαθύ πυρήνα της Γης, φτιαγμένα από το κοχλάζον μάγμα της πύρινης καρδιάς της, είτε πλασμένα από παγετωνική χθόνια ιλύ (λάσπη), πρώτη ύλη και ρίζα κάθε εκδηλωμένου δημιουργήματος.

Η εικαστική του γραφή, ‘πρωτόγονη’ και ακατέργαστη, χαράσσεται πάνω σε μια φοβική επιφάνεια στην οποία προβάλλεται και πριμοδοτείται η παρουσία του γήινου στοιχείου. Τα κολάζ του ως οπτικές και απτικές συνθέσεις, συνιστούν αποτέλεσμα της συνύπαρξης τεχνητού και φυσικού χρώματος, καθώς και περιχαρακωμένων, άμορφων φορμών που πλέουν ελεύθερα και τείνουν προς ένα είδος κίνησης με τάση ένωσης και απομάκρυνσης.

Άμμος, πριονίδι, μεταλλικά ρινίσματα, κάσσια, στάχτη, χώμα, φλούδες φρούτων, δέρμα, μέταλλο, ξύλο, ψάθα, πλαστικό, ανοιγμένα σωληνάρια, είναι μόνο κάποια από τα υλικά που χρησιμοποιεί ο καλλιτέχνης. Λόγω της ανάγλυφης επιφάνειας, των πολλαπλών στρώσεων και των παχύρρευστων υλικών που επιλέγονται, τα έργα αποκτούν μια υπόσταση σωματική.

Ο Πέτρος με τις χωμάτινες φόρμες του που μας φέρνουν στο νου πρωτόζωα σε μεγέθυνση, δημιουργεί έναν κόσμο ρευστό, στον οποίο υπεισέρχεται το στοιχείο του νερού μέσω της λάσπης. Τα κολάζ του φέρουν την ενέργεια του κέντρου της Γης, ενός τόπου κενού, όπου τίποτα δεν βρίσκεται σε ανάπαυση και επάνω στο όριο ή στην περιφέρεια αυτού του κέντρου, τα τέσσερα στοιχεία προβάλλουν τις ποιότητές τους. Αυτό το ‘κενό’, δεκτικό, μαγνητικό κέντρο, ως θηλυκή μήτρα, έλκει μέρος από τις ποιότητες των δυνάμεων που προβάλλονται στην περιφέρειά του. Αυτές οι ποιότητες εκπέμπονται ξανά προς τα έξω μεταμορφωμένες, αδιάψευστα μαρτυρώντας ότι τα έργα του Πέτρου Στράγκα είναι γεννήματα του αρχετυπικού αλχημικού φούρνου, του αθάνορα της Γης.

Είναι λοιπόν στην έκθεση Mundus Imaginalis η τωρινή αυτή συνύπαρξη των έργων των 5 καλλιτεχνών που θυμίζει εντέλει πως η ιερή τέχνη επιτελεί το Μέγα Έργο, ενοποιεί τις Χώρες των Θεών, οργανώνει την Αρμονική Σύνθεση των Κοσμικών Επιπέδων, τελειοποιεί το κυοφορούμενο Έμβρυο και το ωθεί προς την Ιερή του Γέννηση, προς την Έκθεσή του στον Κόσμο του Ελεύθερου Φωτός.

Κωνσταντίνος Θ. Σπυρόπουλος

Ιστορικός της Τέχνης

MUNDUS IMAGINALIS

The idea for the exhibition ‘MUNDUS IMAGINALIS’ blossomed from the seed of inner searches and discussions I had in recent years, which after deep reflection formed the tinder and core to set up and exhibit this group work. But what played the role of catalyst and triggered the process of its realization, was my awareness that the soul of our times is indeed calling us to bring to light its liberating secrets and to seek to project to the wider public the vital renovating ideas conceived within it.

The title of the exhibition has hermetic origins and could be translated as the ‘World of the Image’, referring to the Byzantine concept of the image, or even Iconic World, i.e. ‘world of Ideas-Images’. This ‘world’ is the invisible realm of Archetypes-Images. In Islamic medieval cosmology, philosophy and alchemical texts we find the term alam al-mithal, which refers to the same concept.

Starting with the presentation of the visual works of 5 artists and diving into their spiritual and conceptual background, the possibility was realized to highlight the ability to see not only the world of objects, but also the precise view of the esoteric or spiritual world. The acquisition of this double vision would further serve the inner necessity to re-enchant and re-contextualize the consolidated image of the world (which of course first presupposes its fragmentation), through an interpretive, visual and theoretical language, primarily symbolic, i.e. an ars combinatoria.

This symbolic language has existed since the dawn of time and is based on the law of correspondences and proportions between the Macrocosm and the Microcosm. Inside it is in continuous and perpetual motion the rearrangement and transmutability of symbols in time, an encrypted spiral code, primordial and secret. The interesting thing is that this language is composed of elements and concepts that at first seem paradoxical and inconceivable, even contradictory to each other, due to the infinite multiplicity of their meanings, which makes it a living aenigma. In the field of the image, the one who decodes its subtle layers, the meta-symbolic core of the secrets it contains, can and does move freely in the three levels of reality: the Transcendental, the Terrestrial and the Subterranean. If we search for the symbolic code that runs through the works of the artists in this group exhibition, we may be able to uncover the mythos, the thread that binds together these three cosmic fields, the formative forces that govern them, as well as the functions they activate within the person.

The true world is a work of art, an ever-dynamic embodiment of the Everlasting Living Truth. It does not exist in illusory time as a false world of objects but in the Immensity of Eternity, as a free marriage of uncreated lines, sounds, colors, words and tones. The true world is identified with the Realm of Quality, the Realm of Blissful Beauty.

Sacred art always serves the work of the Harbinger Fire, the Ego in the Promethean Narthex, the Embryo in the Untarnished Heart and the Holy Womb, emitting its liberating radiant communion, liberatingly enchanting the Field of Existence, extinguishing the False Lights of the False World, shattering the chains of the Perception which identifies with the Object.

These radiant communions of the Ego are the speeches of the Gods, the speeches of the Neteru in Egyptian mythology (of the Divine Cosmic Principles), composing the Fabric of the World with Bright Grains of Awareness, with Ripples of Unspeakable Grace and Beauty, propelling the Being towards the Total Blossom of Freedom.

Sacred art is made with the organs and bodies of the Gods, dyer, chisel, larynx, movement, imagination and speech, lines, forms and reliefs, materials and feelings, all in its entirety is given into the hands of the Gods to work with and adorn works of awakening, liberation and erotic assimilation with the Lands of the Gods.

Artists, as divine liaisons, listen, detect and tune into individual divine beings. Their works act as magical seals capturing the qualities and traits of the cosmic planes.

Those with ethereal wings embody the Unimaginable Beauty of the Supermandane, the airless, gravity-free varieties of grace, the mystical flakes of a supersensible snowflake that set aflame as they touch the borders of the sensible, creating her divine Phantasmagoria of Existence. This level is secretly illustrated by the abstract works of Iliana Kyriakidou and Eleni Manali.

The first, through the unrestrained, spirited –almost anarchic– expressiveness of her works, refers to the light and existential depth of Byzantine art, as well as to a latent representation, which shines through indistinct forms that we can find in some of the her works. Iliana deals with the cycle of human life, i.e. the journey from passions to resurrection and from ignorance to knowledge. In a number of her compositions, the light overwhelms everything and takes on an apocalyptic character, through which man is purified and led to immortality, integrated into the deeper common essence that governs the world of the Supermandane. Both the color and the soul, with the gestural, violent touches on the frame, declare that they are in an internal struggle of decay and regeneration, which refers to the theological dimension of the painter’s works.

Turning to the works of Eleni Manali, I would say that they are characterized by a mysterious esotericism. She depicts acts of creation, acts that have the power to lift the dividing veil between worlds. As you immerse yourself in them you feel to be present in something primordial, something deeply rooted in the collective memory of human existence. Color, as a material carrier of intangible and unimaginable hyperousia, often has an otherworldly intensity, capable of capturing with particular force the eternal re-creation of the upper world. Her ‘cosmogenic’ works have the power to make you ‘see’ that light, a composite of waves of all lengths, is undeniably the background and nature of all material reality, even though it may not always appear to our senses in this way. Within the light the waking life pulsates and incubates like an embryo with the heat of divine providence to emerge from the shadow. The soul after the light of heaven is given over to the work of preparation for its liberating entrance into the world of matter.

Next are the exponents of the Intermediate World of the Earthly Photoshadow, the faithful lovers of Experiential Memory, Material and Immaterial Fantasy, of Earthly Constructions and Pains who turn their hearts to the Roots and their gaze fearlessly confronts the Web of the Invisible on the side of History. This world is inhabited by the creations of Theodore Rousopoulos and George Louloudis.

Theodore moves in a geometric and in a lyrical abstraction at the same time, combining the hidden with the revealed, the rhythmic with the arrhythmic on the painted surface. The geometric design and plain color carries its own internal vibration and sound, while the gestural dynamic touch makes his works act as optical illusions and mirror worlds that open perceptual portals, which are acts of releasing the endogenous energy of infinity. Their design scaffolding is composed of dynamic lines and geometric points in a timeless space. The geometric point as something invisible is defined as intangible and incorporeal. Considered from the point of view of its substance, it equals zero. However, in this zero there are various inner qualities that remain hidden and are revealed only to the one who sees with the eyes of the soul. The multiple points and lines in Theodore’s works embody the void in an indeterminate way and at the same time function as a border and a bridge of separation and transition through the levels of existence.

In his works the three worlds are interconnected. The convergence of the cosmic fields takes place. The artist finds new laws in a world of becoming, laws that do not falsify reality, but overcome the limiting element of form, of figure, they give impetus to the search for content, the resonance caused to human consciousness by the various aspects of the phenomenal world.

Turning our gaze to the works of George Louloudis, we come face to face with landscapes of the earthly plane that have been transformed into mysterious, interior places, like those of a lucid dream. Through the physical, visible world, it turns into a more subjective dimension which incorporates unimaginable elements. Drawing through color, almost dyeing, his most abstract compositions are the result of intense gestural movement and are reminiscent of storms of erebus, whispers from the depths of midnight, which lend a metallic weight to the supernatural and desolate uncanny atmosphere he creates. Perhaps his works contain some samples of a cerebral art, yet these elements obey and are absorbed in the pervasive sensuality, which is intertwined with the inner world of the artist. The element of air, hidden under the darkness of his works, acquires an almost confessional character, as a spiritual need. The painter is led to a ‘sacred materialism’, rendering simple images, trapped in the thin division between life and death, which recall primary experiences of the interaction of man with the metaphysics of matter, with the roots of the world of forms.

We must now prepare to meet those who dive into the Truly Subterranean Planes, the transmitters of solid power from the concrete foundations of Life and Death, the Creative and Catalytic Energy of the Whole, those who embody the Surprise of New Birth and the Liberating Orgasmic Terror, lifting and re-melting the shapes and forms of the Old World, making Everything New.

Here, in the creations of Petros Stragas, our gaze is captivated by works that emerge from a volcanic crater and by works that share the realm of ice and pure whiteness. Either in direct connection with the deep core of the Earth, made from the churning magma of its fiery heart, or forged from glacial chthonic silt (mud), raw material and root of every manifested creation.

His pictorial writing, ‘primitive’ and raw, is carved on a phobic surface on which the presence of the earthly element is projected and rewarded. His collages, as visual and tactile compositions, are the result of the coexistence of artificial and natural color, as well as entrenched, amorphous forms that float freely and tend towards a kind of movement with a tendency to unite and separate.

Sand, sawdust, metal shavings, cassia, ash, soil, fruit peels, skin, metal, wood, matting, plastic, opened tubes, are just some of the materials used by the artist. Due to the textured surface, the multiple layers and thick materials chosen, the works acquire a somatic, body-like presence.

Petros, with his forms made of earth that remind us of enlarged protozoa, creates a fluid world, in which the element of water enters through the mud. His collages carry the energy of the center of the Earth, a place of emptiness, where nothing is at rest and upon the boundary or periphery of this center, the four elements project their qualities. This ’empty’, receptive, magnetic center, as a female womb, attracts some of the qualities of the forces projected into its periphery. These qualities are emitted again transformed, irrefutably testifying that the works of Petros Stragas are born of the archetypal alchemical furnace, the athanor of the Earth.

It is therefore in the exhibition Mundus Imaginalis this current coexistence of the works of the 5 artists that ultimately reminds us that sacred art accomplishes the Great Work, unifies the Lands of the Gods, organizes the Harmonic Composition of the Cosmic Levels, perfects the gestating Embryo and pushes it towards the Holy Birth, towards the Exposure to the World of Free Light.

Constantinos Th. Spyropoulos

Art Historian